Angst in grote kerkdiensten

Moderators: Memmem, Moderafo's

svv
Verkenner
Verkenner
Berichten: 8
Lid geworden op: 19 okt 2025 15:55

Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor svv » 23 jan 2026 13:00

Sinds een aantal jaar heb ik een angstpatroon opgebouwd voor specifieke sociale settings. Het is een angst om plots ziek/misselijk te worden in een sociale omgeving (examenzaal, vol OV, kerkdienst) omdat je hier niet uit weg kan of raar wordt aangekeken als je ineens wegloopt (althans dat is hoe ik dat interpreteer). De angst is een soort zelf vervullend, omdat ik door de stress van de angst juist een soort misselijkheid ervaar (die overigens nooit resulteert in daadwerkelijk overgeven)

In examens en OV is dit door de jaren heen gelukkig door vrijwillige blootstelling veel beter geworden, en ook in de thuiskerken van mij en mijn vriendin. Ik heb echter wel heel veel last van het bezoeken van onbekende kerken, waar ik op voorhand al angst opbouw omdat ik dan het kerkgebouw niet ken, ergo niet weet hoe ik weg kan als ik dat wil, of dat ik de route wel weet maar heel erg langs het zicht van de gemeente moet lopen. In onze refogemeentes helpt het idee van een strakke "stugge " kerkorde mij dan ook niet omdat ik daardoor bang ben makkelijk op te vallen.

Dit ervoer ik vooral in de belijdenis en trouwdienst van een familielid. Sinds dat moment is de vrees voor mijn eigen trouwdienst en vooral belijdenisdienst (veel mensen, vooraan in de spotlight etc.) erg groot, mijn vriendin en ik zoeken namelijk ook een nieuwe gemeente waar we beiden de inhoud onderschrijven. Mijn vriendin en ik willen graag trouwen, maar ik ben puur vanwege deze fobie bang voor die dag. Wel wil ik de inhoud/doel van de trouwdienst en belijdenis van harte onderschrijven, overigens!

Het vervelende is dan dat bij het zoeken naar een nieuwe gemeente, ik bijna meer let op het formaat van de gemeente en de vorm van het kerkgebouw dan op de zaken die er toe doen! Het geeft me een gevoel van wanhoop dat ik niet uitzie naar trouwen en belijdenis, puur vanwege een angstpatroon. Naast het psychologische advies (dit heb ik al opgevolgd), weet ik niet wat ik hiermee moet. Wij willen graag trouwen maar ik heb het gevoel dat ik dat moeilijk maak vanwege angst naar nieuwe kerken te gaan etc.

Ik weet niet zo zeer wat mijn vraag concreet is; ik ben gewoon benieuwd hoe men hierop reageert!

Erik1960
Kapitein
Kapitein
Berichten: 788
Lid geworden op: 03 jan 2021 11:45
Locatie: Waer iemand duisent vreugden soek

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Erik1960 » 24 jan 2026 10:13

Ik weet niet wat je bedoelt met ‘pscychologisch advies opgevolgd’. Maar het lijkt me dat je een angst hebt ontwikkeld die goed behandelbaar is. Misschien nog eens met je huisarts overleggen of die je kan verwijzen?
Niemand kan vluchten voor zijn eigen hart. Daarom is het beter te luisteren naar wat het zegt (Paolo Coelho, De Alchemist)

tulp
Sergeant
Sergeant
Berichten: 406
Lid geworden op: 30 apr 2006 14:42

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor tulp » 24 jan 2026 13:17

Mijn eerste reactie is ook: ga naar de huisarts en laat je doorverwijzen.
Met een fobie kun je heel goed naar Eleos bijvoorbeeld.

Er zijn mensen die zich in een grote gemeente als een vis in het water voelen en er zijn ook mensen die beter tot hun recht komen in een kleinere gemeente. Samen met je behandelaar kun je uitzoeken wat het beste bij jou past en of dat wel of niet door angst gedreven is.

Dit is niks om je voor te schamen hoor, bel de huisarts even voor een afspraak en vraag om een verwijzing dan ben je er het snelst van af.
Het zou jammer zijn als dit jullie voorpret in voorbereidingen voor jullie huwelijk bederft.

Gebruikersavatar
Marnix
Maarschalk
Maarschalk
Berichten: 24672
Lid geworden op: 03 dec 2002 23:50

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Marnix » 24 jan 2026 13:43

Ik zou ook zeggn: Zoek er in de eerste plaats hulp bij. Het komt best veel voor, ik ken verschillende mensen die om vergelijkbare redenen niet zo graag naar een kerkdienst gaan of gingen. Tegelijkertijd is het ook best goed te behandelen want als je er goed naar kijkt is het probleem vaak minder groot dan het in je hoofd geworden is. Daarnaast is het vaak ook schaamte wat je weerhoudt om er iets mee te doen terwijl dat niet hoeft. Als je in een nieuwe gemeente in de nieuwsbrief of zo even een stukje schrijft met: Wij zijn die en die. "Ik heb soms moeite met in de kerk zijn dus ik zit wat achterin en loop misschien soms daarom even weg" denk ik niet dat mensen daar moeilijk over gaan doen of je er heel raar op aankijken. Dus wees gewoon transparant over, volgens mij scheelt dat al heel veel. Als je ergens te gast bent is dat misschien iets anders, maar gewoon dicht bij de uitgang gaan zitten is prima, mocht je dan weg willen, doe dat gewoon.

Dat voor de korte termijn. Voor de lange termijn: Zoek dus hulp, dit soort dingen zijn te behandelen en dat geeft bijna altijd verbetering, wat fijn voor je is. Waarom zou je het niet doen? Je moet dan accepteren dat je een bepaalde fobie hebt en daar hulp bij nodig hebt maar dat weet je toch al van jezelf en bovendien, jij kan dat ook niet helpen dat je dat hebt. Niets dus om je voor te schamen.

Succes!
“We need leaders not in love with money but in love with justice. Not in love with publicity but in love with humanity.
― Dr. Martin Luther King, Jr.”

Lalage
Generaal
Generaal
Berichten: 8330
Lid geworden op: 13 sep 2002 15:39
Locatie: Amersfoort
Contacteer:

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Lalage » 25 jan 2026 08:48

ik sluit me helemaal aan wat bij hierboven is gezegd: laat je helpen! Waarschijnlijk moet je dan juist gaan doen wat je eng vindt, dat noemen ze blootstellingstherapie: achterin gaan zitten en weglopen tijdens de dienst… eerst een keer tijdens de collecte of een lied, dan tijdens het welkom, dan tijdens de preek. Een volgende keer ga je meer in het midden van de kerk zitten . Zo ga je oefenen met wat je eng vindt, en merken dat er niks gebeurt. Op die manier ga je de angst te lijf.
Mensen zullen misschien even omkijken, maar die zijn verder helemaal niet met jou bezig, die gaan gewoon verder zingen of luisteren naar de dominee. Je zou ook eens aan iemand kunnen vragen: heb je gemerkt dat ik wegging? en waarschijnlijk zegt diegene dan: nee, niet gezien. Of: ja, maar ik vond het niet erg.

Ik ben best vaak weggelopen uit de kerk of uit het theater, bijvoorbeeld omdat ik een hoestbui kreeg of omdat ik ineens heel nodig naar de wc moest of met niet lekker voelde. Soms lukt het vrij onopvallend, soms gaat dat niet zo goed. Jammer dan. Als het moet, dan moet het. Als je ouder wordt, ga je je vanzelf ook minder aantrekken van wat anderen van je vinden. Jij kunt dat ook, en ik wens je heel veel succes daarmee, je kunt het!

svv
Verkenner
Verkenner
Berichten: 8
Lid geworden op: 19 okt 2025 15:55

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor svv » 29 jan 2026 18:48

Dank voor de reacties!

Ik heb sindskort ook psychologische hulp, met EMDR, en het werkt goed denk ik! Ik ben erg blij dat ik ook weer iets meer hoop voor me zie, want met angst op weg naar huwelijk (en dus gedwongen belijdenis, zo voelt het) is eigenlijk niet hoe het moet zijn.

Mijn vriendin en ik zouden ook overstappen naar een andere gemeente. Wij zijn daar nog niet geweest, want we weten pas sindskort waar wij waarschijnlijk gaan wonen. Als je zo nieuw bent bij een gemeente, kan je dan zo maar trouwen etc.?

Erik1960
Kapitein
Kapitein
Berichten: 788
Lid geworden op: 03 jan 2021 11:45
Locatie: Waer iemand duisent vreugden soek

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Erik1960 » 29 jan 2026 19:13

svv schreef:Dank voor de reacties!

Ik heb sindskort ook psychologische hulp, met EMDR, en het werkt goed denk ik! Ik ben erg blij dat ik ook weer iets meer hoop voor me zie, want met angst op weg naar huwelijk (en dus gedwongen belijdenis, zo voelt het) is eigenlijk niet hoe het moet zijn.

Mijn vriendin en ik zouden ook overstappen naar een andere gemeente. Wij zijn daar nog niet geweest, want we weten pas sindskort waar wij waarschijnlijk gaan wonen. Als je zo nieuw bent bij een gemeente, kan je dan zo maar trouwen etc.?

Mooi! EMDR was inderdaad de behandeling die ik op het oog had toen ik sprak over ‘goed behandelbaar’.
Mocht het zover komen dat je weer eens naar de kerk gaat, drink dan de 4 dagen voordat je gaat liever geen koffie, eet geen champignons en zo weinig mogelijk kaas.
Niemand kan vluchten voor zijn eigen hart. Daarom is het beter te luisteren naar wat het zegt (Paolo Coelho, De Alchemist)

Lalage
Generaal
Generaal
Berichten: 8330
Lid geworden op: 13 sep 2002 15:39
Locatie: Amersfoort
Contacteer:

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Lalage » 30 jan 2026 08:18

geen champignons? hoezo?

ik vind het heel stoer dat je de EMDR aangaat! =D>

Erik1960
Kapitein
Kapitein
Berichten: 788
Lid geworden op: 03 jan 2021 11:45
Locatie: Waer iemand duisent vreugden soek

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Erik1960 » 30 jan 2026 08:31

Lalage schreef:geen champignons? hoezo?

Die heb ik onthouden uit mijn behandeling tegen vliegangst. Champignon/paddestoel/paddo’s…. Niet als ‘de’ oplossing, meer als ‘alle kleine beetjes helpen’.
Lalage schreef: ik vind het heel stoer dat je de EMDR aangaat! =D>

Ik vind het vooral te prijzen dat de vraagsteller een behandeling aangaat. EMDR lijkt me voor deze vraag niet zo heftig.
Niemand kan vluchten voor zijn eigen hart. Daarom is het beter te luisteren naar wat het zegt (Paolo Coelho, De Alchemist)

svv
Verkenner
Verkenner
Berichten: 8
Lid geworden op: 19 okt 2025 15:55

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor svv » 30 jan 2026 20:58

Belangrijk is trouwens om te zeggen dat ik nu wel naar kerk ga in mijn thuisgemeente, en ook bij mijn vriendin meega. Bij haar is de gemeente wat minder ordelijk ("licht kerkje"), bij mij is het "zwaar" maar zit ik sinds vroeger toevallig fijn. Dus het is meer alleen de drempel om uiteindelijk naar de kerk te gaan waarin wij uiteindelijk samen willen blijven.

Het is wel lastig, wil ik er nog bij zeggen, om dus met deze uitdaging erbij ook nog inhoudelijk na te denken over wat we precies belangrijk vinden. Wij zijn nu zo gefocust om simpelweg uit te puzzelen hoe te trouwen met mijn "problematiek" op de achtergrond dat de normaal gesproken belangrijke vragen wat meer op de achtergrond verdwijnen, zoals: in hoeverre zijn we het eens over de belijdenis?
Wij komen beiden ook een beetje uit een milieu waar weinig over de kerk wordt gepraat (of ja, vooral weinig over persoonlijk geloof), en vinden het dan ook best lastig om gelijksoortige zaken samen te bespreken.

Lalage
Generaal
Generaal
Berichten: 8330
Lid geworden op: 13 sep 2002 15:39
Locatie: Amersfoort
Contacteer:

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Lalage » 31 jan 2026 08:54

Hoe erg zou het zijn als je over een paar jaar toch ‘verkeerd’ gekozen blijkt te hebben? Hoe onmogelijk is wisselen van kerk in jullie kringen? Mensen veranderen, ook in geloofsinzichten. Het is daarom wel heel belangrijk voor je huwelijk om met elkaar in gesprek te blijven over wat je beweegt. En ook om elkaar vrij te laten in doen en laten. Niet dat je altijd hoeft te bespreken wat je met God bespreekt, maar wel gewoon wat je bezighoudt, waar je je druk over maakt. En jij bespreekt met je vriendin wel je angsten, dat vind ik al heel knap, en dat je naar de psycholoog gaat.

Huisje_op_de_hei
Mineur
Mineur
Berichten: 177
Lid geworden op: 14 sep 2023 13:29

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Huisje_op_de_hei » 12 feb 2026 10:53

@svv

Kan het zijn dat je 'gewoon' een angstig karakter hebt? Je schrijft ergens dat je door de jaren heen een angstpatroon hebt opgebouwd maar hoe is dat ontstaan dan? Ik heb zelf een angstig karakter waar ik door schade en schande achter heb moeten komen. Of anders gezegd ik heb wel een aantal vervelende dingen meegemaakt waardoor ik angstig(er) ben geworden maar in de essentie heb ik gewoon een angstig karakter. Door dit te aanvaarden en niet al te veel te forceren is het leefbaar(der). Mijn ervaring is dat hoe harder je ertegen vecht hoe erger het probleem wordt.
Ik snap dat het niet leuk is om met angst naar een trouwdag te kijken of naar een belijdenis. Het zouden de hoogtepunten van je leven moeten zijn wellicht maar het leven gaat na zo'n belijdenis en trouwdag gewoon door. Ook al verandert er veel in je leven aan omstandigheden het is niet dat jij als persoon ineens verandert.
EMDR is m.i. alleen helpend bij een specifiek trauma. Maar als je karakter het trauma is kun je daar niet veel aan doen :( .
Ik heb bij een psycholoog ooit geprobeerd om EMDR te volgen. Zij was niet ervaren om de therapie te bieden maar had er wel een cursus voor gevolgd.
Bij gebrek aan een tikkend apparaatje o.i.d. knipte ze met haar vingers en moest ik graven in mijn herinneringen naar mijn trauma's. Tja..... erg succesvol was dat niet en ik werd geïrriteerd door het geknip van de vingers.

Bij het slagen voor mijn rijbewijs heb ik toen ik de eerste keer gezakt was (door de zenuwen rare dingen gedaan) voor de 2e keer een pilletje gehaald.
Ik had keurig gereden!! Die oplossingen zijn er ook.

Ik wil je probleem absoluut niet bagatelliseren maar ik weet wat angst is. Je kunt me een PB sturen als je wilt om verder te praten.

Erik1960
Kapitein
Kapitein
Berichten: 788
Lid geworden op: 03 jan 2021 11:45
Locatie: Waer iemand duisent vreugden soek

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor Erik1960 » 12 feb 2026 12:16

Huisje_op_de_hei schreef:EMDR is m.i. alleen helpend bij een specifiek trauma.

Zo is EMDR ooit begonnen. Maar inmiddels zijn er ook veelbelovende resultaten bij het doorbreken van patronen zoals beschreven door de topicstarter. Voorwaarde is natuurlijk wel dat de behandelaar eigen is met het instrument. Maar dat geldt voor alle interventies.
Niemand kan vluchten voor zijn eigen hart. Daarom is het beter te luisteren naar wat het zegt (Paolo Coelho, De Alchemist)

svv
Verkenner
Verkenner
Berichten: 8
Lid geworden op: 19 okt 2025 15:55

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor svv » 14 feb 2026 09:54

Hi,

Dank voor alle reacties! Zonder te veel in detail te treden kan ik de oorsprong van het probleem wel naar een aanleiding terugbrengen, wat een soort trauma was.

Daarnaast ben ik natuurlijk wel een goede broeigrond voor zulk soort dingen; ik heb me altijd al heel veel aangetrokken van wat andere mensen zouden denken van me. Bijvoorbeeld, ik kom veel minder in mijn ouderlijke kerk vanwege studie ver weg en een vriendin met eigen gemeente, en dan ging ik voor anderen nadenken (je weet wel, die strenge oudjes) wat ze van mij dachten, waarom ik er zo weinig was etc.

Dus, mijn karakter is niet perse angstig maar wel onzeker, denk ik!

Aangaande het wisselen na inzichten; in mijn hoofd werkt dat gewoon niet lekker. Ik wil er zo goed over hebben nagedacht dat we zeer waarschijnlijk trouwen in de gemeente waar we blijven. We hebben nog ongeveer een jaar om ons voor te bereiden op ons huwelijk, en in dat jaar, zo voelt het, word ik meer en meer opgejaagd om een knoop door te hakken. Soms heb ik het gevoel dat ik deze keuze niet kan dragen, dat we er niet uitkomen, niet vanwege verschillende doctrine maar alleen omdat dit issue ons van verschillende kerk bezoeken weerhoudt.

Ik vind het kiezen van een kerk ook lastig omdat de schoonfamilie kant nooit echt goed zal vinden. Zij vinden alles wat wij overwegen zwaar, en liefst zouden wij naar HHK gaan.

Dus ja, in deze opmaat naar trouwen word ik kortweg door best veel dingen getriggerd. Misschien heb ik deze uitdagingen lang uitgesteld en is deze stress de manier hoe het zijn weg naar de oppervlakte vindt.

tulp
Sergeant
Sergeant
Berichten: 406
Lid geworden op: 30 apr 2006 14:42

Re: Angst in grote kerkdiensten

Berichtdoor tulp » 14 feb 2026 11:20

Je schrijft heel duidelijk en hebt goed inzicht in jezelf en je manier waarop je je staande houdt in het leven.
Mooi ook om te lezen dat je open staat voor therapie.

Het lijkt me moeilijk voor jezelf en ook voor je toekomstige vrouw dat het zoveel invloed op je heeft wat jij denkt dat andere mensen van je zullen vinden.
Zou dat niet jouw eigen negatieve oordeel over jezelf kunnen zijn wat je op andere mensen projecteert?
Dit lijkt me iets belangrijks om mee aan de slag te gaan want deze afhankelijkheid van andermans mening heeft invloed op veel aspecten in je leven.
Je bent nu nog jong, je kunt er nog zo lang plezier van hebben als je leert dat jij een eigen persoon bent (en mag zijn!) met een eigen mening en dus eigen keuzes maakt. Daarmee maak je ook je eigen fouten en als je dat kunt verdragen, dan sta je op eigen benen. Dat geeft lucht! Voor jezelf en ook voor je toekomstige vrouw.

Eerlijk gezegd krijg ik het er benauwd van als ik lees dat je je nu al voor de rest van je leven vast wilt leggen. Je bouwt daarmee ontzettend veel druk op. Met die druk heb je jezelf lang mee staande kunnen houden maar inmiddels werkt het misschien wel tegen je?
Ik snap dat het je een gevoel van controle geeft en daarmee zou je bijvoorbeeld je angst voor wat andere mensen van je zullen denken kunnen beheersen. Dat werkte voor jou, maar inmiddels is het een eigen leven gaan leiden misschien?

Zou het niet fijner zijn om die angst voor wat anderen van je vinden wat te leren loslaten zodat de druk die je jezelf oplegt ook wat minder nodig is?
Onzekerheid is misschien niet helemaal op te lossen maar zelfvertrouwen is echt wel te ontwikkelen.
Ik vul misschien van alles voor je in, dit is hoe je post op mij overkomt.
Nogmaals: ik vind het knap van je dat je hier open over bent, erover na kunt denken en ik gun je dat je niet te snel denkt: zo ben ik/ is mijn karakter nu eenmaal.


Terug naar “Psychologie & Gezondheid”

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 33 gasten